کرمانشاه

استان کرمانشاه

درباره استان کرمانشاه

استان کرمانشاه با جمعیت یک میلیون و نهصد هزار نفر (طبق سرشماری نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵) نُهمین استان پرجمعیت کشور است. زبان‌ها و گویش‌های مختلفی مانند فارسی کرمانشاهی، کردی، کلهری، جافی، سورانی، اورامی و... از رایج‌ترین گونه‌های زبانی وگویشی استان کرمانشاه است.

این استان -به عنوان یکی از سکونت‌گاه‌های مهم مادها- بر سر مسیرهای ارتباطی مهمی چون جاده ابریشم قرار داشت. در زمان ساسانیان نیز یکی از مراکز مهم حکومتی به شمار می‌رفت و به همین دلیل یادگاری‌های زیادی از آن دوران مانند طاق بستان، کتیبه بیستون، معبد آناهیتا و... باقی مانده است. در زمان جنگ‌ جهانی اول نیز برای مدتی به تصرف حکومت عثمانی و سپس به تصرف متفقین درآمد و در نهایت پس از تقسیمات کشوری، استان کرمانشاه اکنون دارای چهارده شهر اسلام‌آباد غرب، پاوه، ثلاث باباجانی، جوانرود، دالاهو، رَوانسر، سرپل‌ذهاب، سُنقُر، صحنه، قصر شیرین، کرمانشاه، کنگاور، گیلانغرب و هَرسین است.

جغرافیا

موقعیت جغرافیایی استان کرمانشاه در نقشه به صورتی است که از شمال به استان کردستان، از جنوب به استان لرستان و از شرق به استان همدان می‌رسد. همچنین استان کرمانشاه به عنوان یکی از استان‌های مرزی از سمت غرب به کشور عراق محدود می‌شود.

این استان در دامنه‌های شمال غربی رشته‌کوه زاگرس واقع شده و وجود بافت کوهستانی و دشت‌های مرتفع در بین کوه‌ها، پوشش گیاهی متنوعی را در این استان پدید آورده است.

آب و هوا

کرمانشاه از استان‌های کوهستانی کشور است که بین فلات ایران و جلگه بین‌النهرین واقع شده است. در میان شهرهای مختلف استان کرمانشاه، قصر شیرین دارای آب‌وهوایی گرم‌تر و شهرهایی چون سنقر و پاوه آب‌وهوایی سرد و کوهستانی دارند. بهترین زمان برای سفر به این استان از نظر شرایط آب و هوایی، بهار و تابستان است.

شهر کرمانشاه

شهر کرمانشاه که مرکز استان کرمانشاه است، از شهرهای تاریخی و فرهنگی ایران به حساب می‌آید. این شهر با جمعیتی بالغ بر ۹۴۷۰۰۰ نفر (طبق سرشماری نفوس و مسکن سال ۱۳۹۵) پرجمعیت‌ترین شهر کردنشین ایران است.

کرمانشاه که در قدیم به «باختران» معروف بوده است، آثار تاریخی زیادی را در خود جای داده است. طاق بستان، کتیبه بیستون، مسجد شافعی‌ها، تکیه معاون‌الملک و تکیه بیگلَربِیگی از آثار تاریخی و دیدنی کرمانشاه هستند. همچنین باغ گل کرمانشاه که دومین باغ گل ایران (بعد از باغ گل اصفهان) به حساب می‌آید از جاذبه‌های سیاحتی این شهر است.

اسلام‌آباد غرب

اسلام آباد غرب یکی دیگر از شهرهای استان کرمانشاه است که به پایتخت جنگل‌های بلوطی ایران معروف است. اکثر مردم این شهر به زبان‌های کردی و کردی کلهری صحبت می‌کنند.

پاوه

پاوه از شهرهای شمالی استان کرمانشاه است و در کنار کوهستان شاهو واقع شده است. اکثر ساکنان این شهر به گویش هورامی صحبت می‌کنند.

در حالی‌که برخی عقیده دارند واژه‌ی پاوه در گویش هورامی به معنای پایدار و ثابت است، برخی دیگر نیز نام این شهر را منسوب به سردار یزدگرد سوم می‌دانند که برای جلب حمایت اقوام کرد به این شهر سفر کرد و مورد احترام مردم قرار گرفت.

غار قوری‌قلعه، روستای هَجیج، تفرجگاه ویمیر و سراب روانسر از دیدنی‌های اطراف شهر پاوه هستند. ساختار پلکانی پاوه از دیگر جاذبه‌های این شهر به حساب می‌آید.

سرپل ذهاب

سرپل ذهاب از شهرهای مرزی استان کرمانشاه است که در ۱۴۴ کیلومتری غرب کرمانشاه واقع شده است. سنگ نوشته‌ی «آنوبانی‌نی» که یکی از قدیمی‌ترین کتیبه‌های جهان و به نوعی اولین هنر معماری روی سنگ در قاره آسیا به شمار می‌رود، در این شهر قرار دارد. کتیبه‌ای که گفته می‌شود کتیبه بیستون دو هزار سال بعد و با الهام از آن خلق شده است.

 پیشهی اصلی مردم این شهر کشاورزی و دامداری است و گندم، جو، برنج و بنشن و کنجد از محصولات زراعی این شهر هستند.

اقامت‌گاه‌ها

برای اقامت در کرمانشاه، انتخاب‌های متعددی وجود دارد. هتل بین‌المللی لاله بیستون یک کاروانسرای قدیمی است که قدمت سیصدساله‌ی بنا و معماری سنتی آن نظر شما را جلب می‌کند. این هتل در سی کیلومتری شهر کرمانشاه و در پای دیواره شگفت‌انگیز بیستون واقع شده است. هتل پارسیان انتخاب دیگری است که به دلیل امکانات خوب هتل و نزدیکی آن به فرودگاه کرمانشاه برای قرارهای کاری بسیار مناسب است. هتل جمشید نیز از دیگر اقامت‌گاه‌های کرمانشاه است که به غار قوری‌قلعه نزدیک است.

همچنین هتل ارم در پاوه، هتل امام رضا (ع) در قصر شیرین و هتل کورد در سقز مناسب کسانی است که قصد دارند در شهرهای مختلف این استان به گشت و گذار بپردازند.

اقامت‌گاه‌های بومگردی ساتیار، هه‌ناز، داریان ستاره غرب و نگینِ هورامان در پاوه، مدرسه طبیعت و اقامت‌گاه بومگردی کیکم در کرمانشاه، اقامت‌گاه بومگردی زران و آرتین دینور در صحنه و در نهایت اقامت‌گاه بومگردی سابات کانی کچکینه در روانسر از دیگر مکان‌های اقامتی در شهرهای مختلف این استان هستند.

رستوران‌ها

اگر به قصد امتحان کردن غذاهای محلی کرمانشاه مانند دنده‌کباب و خورشت خلال به این استان سفر کرده‌اید، رستوران‌هایی مانند رستوران حیدری در طاق بستان، رستوران چلچله در خیابان برق و رستوران بین‌المللی شایلی در رفعتیه کرمانشاه انتخاب‌های مناسبی هستند. آش عباسعلی را هم می‌توانید در رستوران تیمچه در میدان جوانشیر امتحان کنید.

غذاهای محلی

کرمانشاه لیست بلند بالایی از غذاهای محلی را به خود اختصاص داده است. در صدر این لیست دنده‌کباب قرار دارد که با دنده‌ی گوسفند، پیاز، سیر، فلفل سیاه، سماق، رب گوجه‌فرنگی، لیموترش، جعفری طبخ می‌شود.

خورشت خلال نیز از غذاهای محلی این استان است که در مهمانی‌های مهم و رسمی حتما در سفره میزبان به چشم می‌خورد. این خورشت کرمانشاهی با گوشت گوسفندی، خلال بادام، زرشک سیاه و زعفران تهیه می‌شود.

آش عباسعلی را هم نباید از یاد برد. یک وعده غذایی کامل و مقوی که با آب قلم و گوشت مغز ران گوساله تهیه می‌شود.

صنایع دستی

از صنایع دستی شهر کرمانشاه می‌توان به گلیم‌بافی، گیوه‌بافی، جاجیم‌بافی و ساخت سازهای سنتی اشاره کرد. کاشی هفت‌رنگ، موزائیک‌کاری، حجم‌سازی و تراش سنگ همه از صنایع دستی اسلام‌آباد غرب هستند. هم‌چنین شهرستان دالاهو به چاقوسازی، فلزکاری و ساخت سازهای سنتی مانند تنبور و سه‌تار معروف است. در پاوه نیز پارچه‌بافی، نساجی و سبد بافی رونق دارد.

سوغات

شاید بتوان گفت معروف‌ترین سوغات کرمانشاه، شیرینی‌های آن است.

نان برنجی که در دو نوع ساده و زعفرانی تهیه می‌شود، کاک، نان خرمایی و روغن حیوانی کرمانشاهی، کنار گلیم و جاجیم سوغات این منطقه را کامل می‌کنند.

آداب و رسوم

از آداب و رسوم استان کرمانشاه می‌توان به جشن نوروز اشاره کرد که برای اهالی این استان اهمیت زیادی دارد. خانه‌تکانی، آتش‌افروزی، چیدن سفره‌ی هفت سین و پخت شیرینی‌های محلی با عطر و طعم روغن کرمانشاهی برای قرار دادن در سفره هفت سین، از آداب و رسوم اهالی کرمانشاه برای خوشامدگویی به بهار است.

سر زدن به نو عروس با عنوان «نو عید» از دیگر رسم و رسوم اهالی کرمانشاه است. در اولین روز بهار خانواده‌ی داماد برای نوعروس‌‌شان که در دوران نامزدی‌ به سر می‌برد، هدیه‌ای تدارک می‌بینند و برای تبریک عید به خانه‌ی پدر و مادر عروس می‌روند.

شهرهای استان کرمانشاه

جاذبه‌های گردشگری استان کرمانشاه

تکیه معاون‎ الملک

تکیه‎ ها در شهر کرمانشاه از دوره قاجار، پایگاه‎های مذهبی به شمار می‎روند که میزبان برگزاری مراسم گوناگون بوده‌اند. تکیه معاون‎الملک یکی از زیباترین و مشهورترین نمونه‌های این پایگاه‌های مذهبی به شمار م...

آرامگاه بابا یادگار

آرامگاه «بابا یادگار» در روستای «زرده»، در دهستان بان زرده»، در 48 کیلومتری شهر «کرند»، در 45 کیلومتری شهرستان «دالاهو»، در سرزمین «ریجاب» استان «کرمانشاه» است. این آرامگاه نزدیک دژ یزدگرد و در دامنه ...

دریاچه نیلوفر (سراب نیلوفر)

سرآب نیلوفر در دامنه کوه کماجار در ارتفاع 25 متری از سطح دریا واقع شده است. این سرآب دریاچه کوچکی است که دارای موقعیت مناسبی جهت زندگی پرندگان آبزی مهاجر و بومی است. بخش عمده ای از سطح آب سرآب نیلوفر ...

غار قوری قلعه

غار «قوری قلا» یا «قوری قلعه» در دامنه کوه «شاهو»، در ۲۵ کیلومتری شهر «روانسر»، بر سر راه «پاوه» و در 86 کیلومتری شهر «کرمانشاه» جای دارد. این غار آبی که روستای قوری قلعه در نزدیکی خود را سیراب می کند...

تکیه بیگلربیگی

تکیه بیگلربیگی از بناهای به‌جا مانده از دوران قاجار، در مرکز و بافت قدیم کرمانشاه و در محله فیض‌آباد است که حتی در بین مردم محلی کمتر شناخته شده است. از رهگذران خیابان مدرس آدرس تکیه را که بپرسید اکثر...

گوردخمه دکان داوود

وردخمه‎ها، مکان‎هایی مقدس برای دفن مردگان هستند که در پهنه استان کرمانشاه چندین و چند نمونه از آن‎ها را می‎توان یافت. گوردخمه‌ها روایت‎گر آیین‎های باستانی تدفین هستند و در این میان گوردخمه دکان داوود...

مسجد عمادالدوله

مسجد عمادالدوله، بنایی است منحصر به فرد با موقعیت مکانی‌ خاص؛ این مسجد زیبا در مرکزشهر کرمانشاه، در بازارسنتی و درست در وسطِ تاریکه بازار ومحل تجمع و رفت و آمد قرار دارد. کرمانشاه در منطقه‌ای مرزی واق...

طاق بستان

محوطه ی تاریخی طاق بستان در دامنه ی کوهی به همین نام و در کنار چشمه ای در شمال شرقی حاشیه ی شهر کرمانشاه واقع شده است. این مجموعه در قرن سوم میلادی ساخته و از ارزش هنری و تاریخی زیادی برخوردار است. شا...

آبشار پیران (ریژآو)

«آبشار ریژآو» در شمال باختری شهر «ریژاو»، در نیم کیلومتری روستای «ژالکه»، در 10 کیلومتری شمال خاوری شهرستان «سرپل ذهاب» و در 72 کیلومتریغرب شهر «اسلام آباد» استان «کرمانشاه» جای دارد. آبشار ریوآژ ک...

بیستون
تاریخ ثبت یونسکو: 2006

محوطه ی جهانی بیستون از مقام والایی در تاریخ جنوب غرب آسیا و ایران باستان برخوردار است و از دوران پیش از تاریخ تا قرن 20 میلادی دارای توالی باستان شناختی بوده است. سنگ نوشته ی بیستون،که به کتیبه ی بیس...

معبد آناهیتا

بنای معروف به معبد آناهیتا دومین بنای باشکوه سنگی در ایران پس از تخت جمشید است که بر روی تپه ای طبیعی به شیوه ی سکوسازی (صُفه سازی) ساخته شده است. آناهیتا در اعتقاد ایرانیان باستان، الهه ی آب، فرشته ی...

سنگ نگاره آنوبانی‌نی

سنگ‎نگاره و سنگ‎نوشته آنوبانی‌نی یک نشانه تاریخی است از مردمان زاگرس‎نشین «لولوبی» و «سیموروم» که نزدیک به 5 هزار سال پیش در این سرزمین می‎زیستند. این سنگ‎نگاره بر روی خرسنگی به نام «میان‎کل» در 16...

سفرنامه‌های استان کرمانشاه

تقویم رویدادهای گردشگری استان کرمانشاه 1398

کرمانشاه