همدان

استان همدان

درباره استان همدان

قدمت استان همدان را به دوران مادها نسبت می‌دهند. همدان اقوام مختلفی را در خود جای داده است که در تمام استان پراکنده شده‌آند. فارس و ترک در نیمه‌ی شمالی و لر و لَک‌ در نیمه‌ی جنوبی استان روزگار می‌گذرانند. بخشی از مردم کرد کشورمان نیز در نیمه‌ی غربی و شمال غربی استان همدان زندگی می‌کنند.

 

جغرافیا

استان همدان در منطقه‌ای کوهستانی واقع شده است. استان‌های کردستان، کرمانشاه، زنجان، لرستان و مرکزی همسایه‌‌های استان همدان هستند. رود گاماسیاب –یکی از بلندترین رودخانه‌های ایران- از درون آن می‌گذرد و قله‌ی الوند که در فهرست میراث طبیعی ایران ثبت شده، معروف‌ترین کوه همدان است. همدان، تویسرکان، ملایر، کبودرآهنگ، بهار و نهاوند و رزن از شهرهای مهم استان هستند.

آب‌وهوا

زمستان‌های سرد و برفی و تابستان‌های معتدل از ویژگی فصل‌های این استان است و تفاوت دمای زیادی بین دو فصل تابستان و زمستان همدان وجود دارد. قرارگرفتن دشت‌ها در مجاورت کوه‌های مرتفع باعث شده بادهای شدیدی در این منطقه بوزند.

اگر از سرما فراری هستید، بهترین زمان سفر به همدان برای شما از اردیبهشت تا انتهای شهریور است. همدان در هر فصلی جاذبه‌ای برای شما دارد که به بهانه آن، راهی هگمتانه قدیم شوید.

شهر همدان

شهر همدان که محلی‌ها آن را هِمِدان می‌نامند، در دامنه‌ی کوه الوند واقع شده و شهری سردسیر است.

گذشته‌ی کهن این شهر باعث شده در سال ۱۳۸۵ به عنوان پایتخت تاریخ و تمدن ایران برگزیده شود. مردم این شهر فارسی را با لهجه‌ی همدانی حرف می‌زنند.

بنا به روایات موجود، تپه‌‌ی هگمتانه که شهر تاریخی هگمتانه در آن قرار داشته بخشی از حکومت مادها بوده است. هردوت، تاریخ‌نویس یونانی، نوشته است که این محل توسط پادشاه ماد به عنوان پایتخت انتخاب شده بود و البته بعدها و در دوره‌ی هخامنشیان به عنوان پایتخت تابستانی از آن استفاده می‌شده است. همدان که در مسیر جاده‌ی ابریشم قرار داشته راه‌های اصلی مناطق غرب را به هم متصل می‌کرده و به همین دلیل همیشه از نظر بازرگانی اهمیت زیادی داشته است.

غار علیصدر –معروف‌ترین غار آبی ایران- نیز در این شهر و در روستای علیصدر قرار دارد. این غار که در فهرست میراث طبیعی ایران به ثبت رسیده در تابستان‌ها هوایی خنک دارد و در زمستان‌ها گرم است. بازدید از غار با قایق امکان‌پذیر است و خاطره‌ای فراموش‌نشدنی برای شما به یادگار خواهد گذاشت.

آرامگاه باباطاهر، آرامگاه ابوعلی‌سینا، آرامگاه عین‌القضات، عمارت باغ نظری و میدان امام تعدادی از دیدنی‌های همدان هستند. کتیبه‌ی گنجنامه در نزدیکی شهر، برج قربان، مجسمه شیرسنگی، گنبد علویان، مقبره استرومردخای، و روستای وَرکانه می‌تواند در لیست بازدید شما جا بگیرد.

ملایر

ملایر در جنوب شرقی استان همدان قرار گرفته است و بیشتر ساکنان آن به کشاورزی مشغول هستند. بخش زیادی از محصولات خشکبار این شهرستان مانند انگور و زردآلو صادر می‌شود.

گردشگرانی که به این شهر سفر می‌کنند اغلب از مناطقی مانند  یخچال میرفتاح، شهر زیرزمینی سامِن، تپه نوشیجان، پارک سیفیه و بام ملایر، خانه‌ی لطفعلیان و مقبره‌ی سیف‌الدوله بازدید می‌کنند.

تویسرکان

تویسرکان از شهرهای کوهستانی همدان است. می‌گویند «توی» و «سرکان» دو ده کنار هم بوده‌اند که فاصله‌شان چیزی حدود یک فرسنگ بوده است. به همین دلیل این منطقه به تویسرکان مشهور شده است. (توی در بسیاری از مناطق ایران به معنای نزدیک به کار می‌رود)

برخی هم باور دارند نام تویسرکان به قومی برمی‌گردد که در این ناحیه زندگی می‌کرده‌اند.

برخی از جاذبه‌های تاریخی و طبیعی این شهر عبارتند از: کاروانسرای شاه‌عباسی، مسجد جامع سرابی، آرامگاه حیقوق نبی، مدرسه‌ی شیح علیخانی، خانه‌ی مسعودی، آرامگاه آرتیمانی، دره‌ی سِرکان، دره‌ی آرتیمان، مسجد شیح علیخان زنگنه و درخت دوهزار ساله.

بهار

بهار یکی از شهرهای غربی استان همدان است. بیشتر مردم این شهر از راه ساخت و فروش صنایع دستی امرار معاش می‌کنند.

 در نوشته‌های قدیمی اوایل قرن پنج و شش هجری از این شهر با نام‌های بهار، چمن، قلعه بهار و مرغزار قراتکین نام برده شده است. برای خرید سوغاتی حتما سری به لالجین –پایتخت سفال ایران- بزنید. در سفر به بهار می‌توان از کاروانسرای تاج‌آباد و پل مهاجران بازدید کرد.

نهاوند

قدمت نهاوند به هزاره‌ی سوم پیش از میلاد و سکونت کاسی‌ها در آن می‌رسد.  این شهر اکنون به طبیعت بکر و سراب‌هایش مشهور است. بیشتر جمعیت نهاوند را لرها تشکیل داده‌اند. اقوام کرد و ترک هم در این شهر زندگی می‌کنند.

مقبره‌ی باباپیر، حمام حاج‌آقاتراب، مسجد جامع، مقبره‌ی لقمان‌بن مقرن، سراب گیان، سراب گاماسیاب و سراب فارسبان تعدادی از جاذبه‌های گردشگری این شهرستان هستند.

اقامت‌گاه‌ها

در کنار هتل‌های زیادی که پذیرای مسافران است اقامت‌گاه‌های سنتی و بوم‌گردی نیز در این استان فعالیت می‌کنند. در این اقامت‌گاه‌ها می‌توان سراغ غذاها و نوشیدنی‌های محلی هر منطقه را نیز گرفت. اقامت‌گاه بوم‌گردی مزداگرد در ۲۱ کیلومتری شهر همدان، آرتینا، آمادای، ورکانه در ۲۰ کیلومتری جنوب شرقی همدان، دهکده سنتی و اقامتی آقبلاق در روستای آقبلاق برخی از این اقامت‌گاه‌های استان همدان هستند.

غذاهای محلی همدان

آش خشکبار که از ترکیب انواع برگه‌ی هلو، آلبالو خشک و آلو، سبزی آش، رشته و حبوبات درست می‌شود از غذاهای محلی استان همدان است. آبگوشت قرمه، آش برنج همدان، آش اوماج، آش بادمجان ملایر، کوفته و سردوش همدانی، آش هویج و جو و آش کاچی همدان برخی از غذاهای مخلی این استان هستند.

آش سماق، کوفته نخودی و آش کلم‌قمری تویسرکان نیز از غذاهای لذیذ و مشهور استان هستند.

رستوران‌ها

دیزی‌سرای آریاییان همان‌طور که از اسم آن پیداست محل مناسبی برای خوردن دیزی است. رستوران دلتا محلی برای خوردن غذاهای ایرانی و محلی با قیمت و کیفیتی مناسب است/ رستوران کاکتوس، رستوران داریوش گنجنامه، باغ رستوران نعل اشکنه که در مسیر دریاچه‌ی عباس‌آباد قرار گرفته، موزه و سفره‌خانه‌ي سنتی حمام قلعه، رستوران میسان در تپه تفریحی عباس‌آباد و بریانکده پسر خوب تعدادی از رستوران‌های این استان‌ هستند.

صنایع دستی

سفال‌گری، چرم‌سازی و دباغی، پوستین‌دوزی، صنایع دستی جوبی مانند معرق، منبت‌کاری و خراطی، سنگ‌تراشی، گلیم نهاوند و گیوه‌بافی، شیشه‌گری، مرواربافی ملایر و فرش‌بافی برخی صنایع دستی استان همدان هستند.

سوغات

آبگینه یا همان ظروف و اشیایی که به روش شیشه‌گیری سنتی تهیه شده‌اند را می‌توانید از استان همدان به ارمغان ببرید. علاوه بر این فرش، مبل و گیوه‌ی ملایر، گلیم‌های مشهور نهاوند، ظروف مسی و طلا‌کوب و نقره‌کوب و وسایل چوبی که با هنرمندی روی آن‌ها کار شده از دیگر سوغاتی‌های استان همدان هستند. چرمی‌جات، ظرف‌های مرغوب سفالی، حلوا لوزی، برساق -شیرینی همدان، خشکبار، گردوی تویسرکان، آب‌نبات قیچی، شیره‌ی انگور، باسلق ملایر، نقل تویسرکان، بادام، پشمک، سماق، کشمش و سایه‌خشک، نان‌چای، انگشت‌پیچ، نان‌گرده، حلوا زرده و بالاخره نان کماج را هم می‌توانید از شهرهای مختلف استان به عنوان سوغات تهیه کنید.

آداب و رسوم

فال سوزن تویسرکان، چره‌گردان و سمنوپزان جزء آیین‌هایی است که مردم استان همدان در فصل بهار انجام می‌‌دهند. آیین‌های شیرواره و خرمن‌کوبی در فصل تابستان، پاییزانه و قازیان در فصل پاییز و بالاخره چله‌کوچک، چله بزرگ و کوسه‌گلین نیز در فصل زمستان انجام می‌شود.

رخت‌بُران از دیگر آیین‌های مردم استان همدان است. در این مراسم زنان فامیل به خانه‌ی تازه‌عروس می‌روند تا اندازه‌ی او را برای لباس تعیین و برایش لباس تهیه کنند. صد البته که آنها دست‌ خالی به خانه‌ی عروس نمی‌روند و شیرینی‌هایی را به عنوان هدیه به عروس تقدیم می‌کنند.

شهرهای استان همدان

جاذبه‌های گردشگری استان همدان

سفرنا‌مه‌های استان همدان

تقویم رویدادهای گردشگری استان همدان سال 1398

همدان