قبرستان توران پشت

قبرستان توران پشت

قبرستان توران پشت

0
Few Clouds

هشتاد و پنج کیلومتر که از یزد دور می‎شوید در مسیر یزد به شیراز روستایی کهن قرار دارد که به توران پشت معروف است. این روستا که از توابع شهرستان تفت است از شمال به کوه‎های سر به فلک کشیده شیرکوه، از جنوب به کویر ابرکوه و از شرق و غرب به تپه‎های کوچک و بزرگ منتهی می‎شود که قدمتش به زمان ساسانی می‎رسد. عده‎ای بانی آن را «توران‌دخت ساسانی» می‎دانند که به مرور زمان تغییر نام پیدا کرد و به توران پشت معروف گشت. این روستا نه تنها در روزگاران ساسانیان بزرگ، آباد و پر رفت و آمد بوده بلکه در قرن 19 میلادی نیز شهری بزرگ بوده است. این را می‎توان در سیاحت‏نامه هئیت نصب تلگراف، با نام سفرنامه تلگرافچی فرنگی به سال 1879 میلادی دید که در آن بر این نکته تصریح شده است که در روزگاران گذشته، توران پشت به قدری بزرگ بوده که آن را شهر می‎خواندند.

توران پشت علاوه بر قبرستان قدیمی و تاریخیِ کهن دارای آثار تاریخی چون چند بقعه، قلعه‎ای کهن با دری سنگی، قدمگاه امام رضا و قنات‎هایی چون میدانه، ده و ... است.

اما آن‎چه که با نام توران‎پشت در ذهن تداعی می‎شود قبرستان کهن این روستا است. این قبرستان در محوطه‎ای وسیع قرار دارد. طی کاوش‎‎ها و پژوهش محققین، تاریخ حک شده روی قبرهایِ موجود در این قبرستان، مربوط به عصر غزنوی و سلجوقی است. در این قبرستان دو نوع سنگ نوشته یا همان سنگ قبر موجود است؛ سنگ‎های سیاه رنگ نامنظم و سنگ‎های براق از جنس مرمر که قدیمی‎ترین تاریخی که بر سنگ سیاه رنگ حک شده سال 409 قمری و متاخرترین آن‎ها 718هجری است.

ایرج افشار که تحقیق مفصلی در این قبرستان انجام داده، معتقد است این سنگ قبرها مربوط به علما و رجال محترم است. مرحوم افشار سنگ قبری را بازخوانی کرده که مربوط به دختر رشیدالدین میبدی صاحب تفسیر کشف الاسرار است. وی این احتمال را مطرح کرده است که توران‌پشت بر اثر جنگ یا حوادثی از این قبیل تخریب شده و قبرستان نیز در پی آن متروک شده است.

هر چند این روستا با قدمت ساسانی به ثبت ملی رسیده اما هیچ نظارتِ مسئولانه‎ای را در پی نداشته و همین امر باعث شده است تا عده‎ای  برای یافتن گنج و عتیقه، جای جای این مکان تاریخی را حفر و به آثار قدیمی به ثبت ملی رسیده آسیب فراوانی برسانند که اگر همت مردم روستا نبود شاید از این روستا چیزی برجا نمانده بود.


افزودن دیدگاه جدید